Köy TV'nin "Tarımda Başarı" programı bu bölümde Gaziantep'in Oğuzeli ilçesine bağlı Yeşilburç, Kavşak köyüne uğradı. Harun Bozkurt'un zeytin bahçesinde, yaklaşık 7 yıldır AgroTroia ürünleriyle sürdürülen bir zeytin besleme programı mercek altına alındı. AgroTroia yönetim kurulu üyesi Umut Dönmez, bölge bayisi Bozgeyik Tarım'dan Hüseyin Bozgeyik ve ziraat mühendisi Cemil; bahçe sahibi Harun Bozkurt ile birlikte zeytinde beslemeyi, hastalık ve zararlı mücadelesini değerlendirdi.
Yeşilburç'ta 7 Yıllık Zeytin Başarısı
150 ağaçlık bahçede her ağacın altında, dalları kırılmaya karşı destekleyen dayanaklar dikkat çekiyor; bu da meyve yükünün ne kadar fazla olduğunu gösteriyor. Harun Bozkurt 7 yıldır AgroTroia ürünlerini kullandığını ve zeytinlerinin var yılı yok yılı demeden her sene düzenli ürün verdiğini anlatıyor. Geçen sezon 150 ağaçtan yaklaşık 2,5 ton yeşil zeytin satmış. Komşu üreticiler bahçeyi görüp sonuçlardan etkilenince benzer programı talep etmeye başlamış. Mevcut ekonomik koşullarda "az girdiyle daha fazla verim" hedefinin, doğru ürün, doğru firma ve emek bir araya geldiğinde mümkün olduğu vurgulanıyor.
Periyodisite: Var Yılı Yok Yılı Sorununu Aşmak
Periyodisite, zeytinin bir yıl bol ürün verip ertesi yıl kendini fizyolojik olarak toparlaması durumudur; ağacın çiçek döneminde attığı sürgün, bir sonraki yılın verimini belirler. AgroTroia mühendisleri, fosforu, azotu ve potasyumu doğru dönemde vermenin bu dalgalanmanın önüne geçtiğini belirtiyor. Yılda bir kez taban gübresi atmanın doğru besleme olmadığı, ihtiyacın mevsiminde karşılanması gerektiği aktarılıyor. Harun Bozkurt 7 yıldır taban gübresi kullanmadığını, yalnızca Copperas ve besleme programıyla aynı verimi aldığını söylüyor. Mühendisler, isteyen üreticinin iki yılda bir taban gübresi de kullanabileceğini ekliyor.
Copperas ve Halkalı Lekeye Karşı Dirayet
Bahçenin temelini oluşturan ürün Copperas. Bayi Hüseyin Bozgeyik, Copperas ile tanıştıktan sonra yağmurla etkisini yitiren ve maliyeti yüksek bordo bulamacı satmayı bıraktığını anlatıyor; çünkü Copperas sistemik etkili ve yağıştan kısa süre sonra bile etkisini sürdürüyor. Copperas öncelikle bitkinin halkalı lekeye karşı dirayetini artırmak için geliştirilmiş. Sürekli sürgün yaptırarak klorofil ve stoma sayısını artırıyor, böylece fotosentez güçleniyor ve bitki kendi besinini üretebiliyor. Halkalı leke eski yapraklarda görüldüğü için, sürekli yeni yaprak oluşumu sağlanarak hastalığın önüne geçiliyor. Tomurcuk dönemine kadar en az iki-üç uygulama öneriliyor; çünkü halkalı leke 18-22 derece arasında pik yapıyor.
Zeytin Antraknozu, Sap Mantarı ve Sineğiyle Mücadele
Özellikle nemli bölgelerde zeytin antraknozu ve sap mantarı öne çıkan sorunlar. Antraknozda yaprakta oluşan miseller meyveye geçer, çökme ve lekelenmeler yapar; meyve kurur ve dökülür. Çiçek sap sokanı ise çekirdeğin içini boşaltarak meyvenin dökülmesine yol açar. Mücadelede bakırlı preparatların yaz aylarında kullanılması, nemli koşullarda nemin kontrol altına alınması öneriliyor. Düzenli kullanımda Copperas, bağışıklığı bir dönem önceden güçlendirdiği için bu hastalıkların etkisi azalıyor. Bahçede yaz uygulamalarında New Olive yanında yarım doz Copperas karıştırılması, döküntüyü ciddi biçimde azaltmış. Düzenli Copperas kullanılan bahçelerde zeytinyağının polifenol oranının da arttığı belirtiliyor.
Hasattan Hasada Zeytin Besleme Programı
Mühendis Cemil yıllık programı sıralıyor: Hasat sonrası Copperas ile yaralar kapatılır, bezin uygulamasıyla meyve gözleri olgunlaştırılır. Bahar uyanmasında pamuklu bit ilacı (etken maddesi her seferinde değiştirilerek) ve fosforik uygulaması yapılır. Tomurcuk döneminde sapı güçlendirmek için Copperas ile birlikte Calcio uygulanır. Çiçeklenmenin %5'inde aktivatör mix (giberellik asit ve florista) ile uygulama yapılır; aynı anda zeytin güvesi ve çiçek sap sokanı kontrol altına alınır. Karabiber dökümünde New Olive, Combi ve Aminado 100 litreye 250'şer cc uygulanır. Çekirdek sertleşmesinden sonra Copperas dozu yarıya indirilir, meyveyi irileştirmek için Drop uygulanır. Sofralık üretimde, zeytin akarı (kırmızı örümcek) için tomurcuk ve nohut iriliği dönemlerinde Liquid S80 kükürt uygulaması yapılır.
Bölümde öne çıkan AgroTroia ürünleri
- Copperas — halkalı leke ve hastalıklara karşı dirayet, sürgün ve fotosentezi destekler.
- New Olive — zeytine özel dengeli besleme.
- Combi — karabiber dökümü döneminde besleme.
- Aminado — aminoasit takviyesi.
- Calcio — tomurcuk döneminde sap güçlendirme.
- Liquid S80 — zeytin akarına karşı kükürt uygulaması.
Yeşilburç'taki bu bahçe, doğru ürün ve doğru zamanlamayla zeytinde periyodisitenin önüne geçilebileceğini ve var yılı yok yılı farkının dengelenebileceğini gösteriyor. Budama aletlerinin çamaşır suyuyla dezenfekte edilmesi gibi basit ama kritik önlemlerle vertisilyum ve dal kanseri gibi sorunların yayılması da engellenebiliyor. Mevcut zorlu koşullarda, planlı bir besleme programı ve düzenli takip, üreticinin verimini ve gelirini ayakta tutmasını sağlıyor.
Kaynak: Köy TV – "Tarımda Başarı" programı, AgroTroia sponsorluğunda.