Tarımda Başarı programının bu bölümünde İzmir'in Bayındır ilçesindeki 100 dönümlük bir sofralık zeytin bahçesindeyiz. AgroTroia ekibi, bölge bayisi ve bahçeyi yıllardır işleyen çiftçilerle birlikte zeytinde bakım ve beslemenin inceliklerini, hasat öncesi ve sonrasında yapılması gerekenleri sahada ele alıyoruz. Çekimin yapıldığı Ağustos başında ağaçlar yoğun tutum gösterirken, doğru bir zeytin besleme programı ile geçen yıllara göre belirgin bir verim farkı ortaya çıkmış durumda.
Bayındır'da örnek bir zeytin bahçesi
AgroTroia yönetim kurulu üyesi Umut Dönmez, firmanın on bir yıldır sektörde olduğunu ve Türkiye genelinde yetmişten fazla bayisiyle çiftçilere ücretsiz ziraî destek ve danışmanlık verdiğini anlatıyor. Buradaki bahçe, bölgede sürekli takip edilen arazilerin en büyüğü. Bahçe sahibi Cihangir Türkan, evinin önündeki yaklaşık yirmi ağaçtan elde ettiği farkı görüp programa başvurduğunu, geçen sezon bu birkaç ağaçtan dalları kırılacak kadar yoğun bir ürün aldığını anlatıyor. Onun bu sonucundan etkilenen komşu çiftçi Halil Sabancı da aynı yola girmiş; bahçesinde ilaç atılan ve atılmayan ağaçlar arasındaki farkın dışarıdan bakınca bile belli olduğunu söylüyor. Uzun yıllardır AgroTroia ürünlerini kullanan bir başka üretici Ömer Çıtak ise sonucun her sezon kendini tekrar ettiğini vurguluyor. Yıllardır geleneksel ürünlerle yaprak dökümünün önüne geçemeyen bu üreticiler, bu sezon ağaçların renginde ve meyve yükünde gözle görülür bir iyileşme yaşadıklarını aktarıyor. Bölge bayisi, beş ağacı olan üreticiye de aynı titizlikle gittiklerini, yerinde görmeden ürün önermediklerini belirtiyor.
Halkalı leke ve yaprak dökümüyle mücadele
Zeytinde en yaygın sorunlardan biri halkalı leke hastalığına bağlı yaprak dökümü. Çiftçiler, geçmişte bakır ve çinko esaslı ilaçlarla bu sorunu kontrol altına alamadıklarını belirtiyor. Bu hastalığa karşı uygulamaların ideal olarak Ekim sonu ile Kasım aylarında yapılması gerekiyor; bahçede biraz geç başlanmış olsa da üç kez yapılan uygulama sonucu yaprak dökümü büyük ölçüde durmuş. Ağaçların renginin düzelmesi ve sürgünlerin çiçeklenmeden önce güçlü gelişmesi, hem hastalık kontrolünün hem de doğru beslemenin birlikte çalıştığını gösteriyor. Sürgün gelişiminin çiçek döneminden önce sağlıklı olması, zeytinde verimin temel belirleyicilerinden biri.
Zeytinde doğru sulama yöntemleri
Ziraat mühendisi Simge, ülke genelinde yaşanan su kıtlığına dikkat çekerek gereksiz sulamadan kaçınılması gerektiğini vurguluyor. Zeytin ağaçlarında en sakıncalı yöntem salma sulama; çünkü hastalıklı bir ağaçtan diğerine etmenleri taşıyabiliyor. Bahçede yağmurlama sistemi kullanılıyor ve bu, ideal olmasa da verimi olumsuz etkilememiş. Asıl önerilen yöntem damla sulama: hem gübrenin daha homojen dağılmasını sağlıyor hem de su tasarrufu sunuyor. Zeytin, ceviz kadar suya ihtiyaç duyan bir tür olmasa da yağışların azaldığı dönemde mevcut sulama sistemiyle devam edilmesi makul görülüyor. Hastalık dönemlerinde ve kuraklıkta suyun belli aralıklarla kesilmesi de önemli bir ayrıntı.
Zeytin sineği ve hasat öncesi besleme
Ziraat mühendisi Yusuf, çekirdeğin sertleştiği bu dönemde zeytin sineğinin zarar yapmaya başladığını hatırlatıyor. Ağustos, Eylül ve Ekim ayları zeytin sineğiyle mücadelede en dikkatli olunması gereken aylar; mücadele edilmezse ciddi meyve dökümü ve verim kaybı yaşanabiliyor, ayrıca yağlık zeytinde asit oranı yükselebiliyor. Sezonun sekizinci uygulamasıyla ilgili üreticilere mesaj gönderildiğini, ruhsatlı bir zeytin sineği ilacıyla müdahale edilmesinin Ağustos'u sorunsuz atlatmaya ve Eylül'e kadar koruma sağlamaya yardımcı olacağını belirtiyor. Özellikle çiğin düştüğü ve yağışın başladığı dönemlerde sineğin daha hızlı çoğalabildiğini, bu yüzden takibin aksatılmaması gerektiğini ekliyor. Rüzgârın engel olduğu günlerde gece veya sabahın erken saatlerinde ilaçlama yapılabileceğini de hatırlatıyor. Bahçenin budaması ve havalanması iyi yapıldığı için antraknoz hastalığı da görülmüyor. Yoğun tutum gösteren bu tür bahçelerde tanenin saptan ayrılması ve olgunlaşması zorlaşabildiğinden, hasada on beş gün kala tam doz Copperas uygulaması öneriliyor; bu uygulama hem halkalı leke mücadelesine katkı sağlıyor hem de hasadı kolaylaştırıyor.
Hasat sonrası ve yeni sezon hazırlığı
Hasattan sonra yeni sezon hazırlıklarının başlaması gerektiği, bahçeyi takip eden mühendis ve danışmanların besleme programıyla ilgili yönlendirme yapacağı vurgulanıyor. Umut Dönmez, bir ağaca da bin ağaca da aynı ilginin gösterilmesinin firmanın en önemli yaklaşımı olduğunu belirtiyor. Geçen yıl var yılı olmasına rağmen doğru ürün alamayan bahçenin, doğru bakım ve besleme ile bu sezon örnek bir hâle gelmesi, sahada yapılan düzenli takibin değerini gösteriyor.
Bölümde öne çıkan AgroTroia ürünleri
- Copperas — hasada 15 gün kala tam doz uygulamayla halkalı leke mücadelesine destek ve hasadı kolaylaştırma
Bayındır'daki bu örnek bahçe, zeytinde başarının tek bir uygulamaya değil; doğru sulama, zamanında hastalık ve zararlı mücadelesi ile dönemsel beslemeyi birlikte yürütmeye bağlı olduğunu gösteriyor. Halkalı leke ve zeytin sineği gibi temel sorunlar kontrol altına alındığında, ağaçların hem rengi hem de meyve yükü belirgin biçimde iyileşiyor. Bölgenizdeki bahçe için en uygun program konusunda AgroTroia bayileri ve mühendislerinden ücretsiz danışmanlık alabilirsiniz.
Kaynak: Köy TV – "Tarımda Başarı" programı, AgroTroia sponsorluğunda.