Köy TV'nin "Tarımda Başarı" programı bu bölümde Osmaniye'nin Bahça ilçesine, Arıklıkaş köyündeki bir zeytin bahçesine konuk oldu. Bir yıl önce burada çekilen bölümün ardından ekip aynı bahçeye yeniden döndü; çünkü amaç başarının tek yıllık bir tesadüf değil, kalıcı olduğunu göstermekti. Bahçenin sahibi Hasan Akyıldız, bayi Osman Bey (Dalar Tarım), Ziraat Mühendisi Cemal ve bölgeden üretici Yahya Bey ile birlikte zeytinde bitki besleme programının nasıl uygulandığı konuşuldu. Bu yazıda söyleşide aktarılan deneyimleri ve uygulama takvimini derledik.
Osmaniye Bahça'da bir zeytin bahçesinin kurtuluş hikayesi
Hasan Akyıldız iki yıl önce alışılmadık bir kar yağışının ardından ciddi bir kayıpla karşılaşmış. Bahçedeki Gemlik zeytinlerinin dalları kurumuş, ağaçları kesip yerine başka bir ürün dikmeyi bile düşünmüş. O dönemde kullandığı ürünün adının AgroTroia'ya benzemesine rağmen aslında farklı, taklit bir marka olduğunu sonradan öğrenmiş. Osman Bey aracılığıyla AgroTroia ile tanıştıktan ve doğru ürünleri uygulamaya başladıktan sonra ağaçların yaklaşık yüzde 70'i ilk yıl hem kurtulmuş hem de ürün vermiş; kalan yüzde 30 da ertesi yıl yeşermiş. Sonuçta 300 ağacın tek biri bile kesilmemiş. Üretici, geçen yıl tüm yaşadığı sıkıntıya rağmen 1600 kilo ürün aldığını ve 4,3 kilo zeytinden 1 kilo yağ elde ettiğini paylaşıyor. Hikayenin özeti açık: doğru besleme, kuruyan bir bahçeyi ve üreticinin emeğini geri kazandırabiliyor.
Kıştan hasada zeytin besleme programı
Ziraat Mühendisi Cemal, zeytinde sezon boyu uygulanan programı adım adım anlattı. Hasattan sonra kışa hazırlık döneminde sürgünler beslenir; Copperas ile birlikte bor ve çinko kullanılarak meyve gözleri güçlendirilir. Ocak-Şubat aylarında toprak gübresi devreye girer. Bölgenin kireçli toprak yapısı nedeniyle düz NPK yerine kükürtlü NPK gübrelerin tercih edilmesi gerektiği, uygulamanın yağmur durumuna göre ayarlanarak kayıpların önüne geçildiği vurgulandı. İlerleyen dönemde çiçeklenmeyle birlikte aktivatör ve fosforlu ürünler, karabiber döküm döneminde ise New Olive, Combi ve Aminado uygulamaları yapılır. Çekirdek sertleşme döneminde sıcak stresine karşı yarım doz Copperas ve amino asit takviyesi öne çıkıyor. Hasan Bey bu sezon yedi uygulama yaptığını ve ağaçlarının kışı sorunsuz geçirdiğini belirtti.
Zeytinde hastalık ve zararlılarla mücadele
Programda en çok durulan konulardan biri Copperas'ın doğru anlaşılması oldu. Cemal'in aktardığına göre Copperas bir fungusit değil; içeriğindeki inorganik asit, amino asit ve iz elementlerle bitkiyi dayanıklı hale getiren bakırlı bir üründür. Halkalı leke ve benzeri hastalıkların 18-22 derecede pik yaptığı dönemde, bitkinin direncini artırmak için tomurcuk öncesinde uygulanır. Zeytin güvesinin üç farklı zarar evresi (yaprak, çiçek-tomurcuk ve meyve dönemi) anlatıldı; meyvede sap kısmından içe doğru delik açarak dökülmeye yol açtığı belirtildi. Akar zararına karşı yaprak ve meyvede şekil bozukluğunu önlemek için, özellikle salamuralık çeşitlerde Liquid S80 kullanılır. Çiçek döneminde "ilaç ve gübre atılmaz" yaygın inanışının aksine, doğru ürünle yapılan uygulamanın başarıyı artırdığı; etken maddelerin direnç oluşumunu önlemek için sürekli değiştirilmesi gerektiği aktarıldı.
Çukurova'da zeytinciliğin yükselişi
Bölgesel tabloya bakıldığında, Çukurova'da ve özellikle Osmaniye-Düziçi hattında zeytinciliğin son yıllarda hızla popülerleştiği konuşuldu. Narenciye ve limon gibi ürünlerin ekonomik anlamda yeterince kazandırmaması, birçok üreticiyi zeytine yöneltmiş. Bahça ilçesinin Antep ile Nurdağı arasında kalan, Antep iklimine yakın bir mikroklima gösterdiği; bunun soğuklanma ihtiyacını giderirken hastalık ve zararlı baskısını da hafiflettiği belirtildi. Ancak bölgenin bir boğaz konumunda olması nedeniyle hava sirkülasyonunun yüksek, geçişlerin sert olduğu; bunun da bitkide direnç ihtiyacını artırdığı vurgulandı. Son altı yılda Osmaniye'de zeytinciliğin ciddi oranda arttığı, ilin Türkiye'de zeytin tarımında en hızlı büyüyen yerlerden biri olduğu ifade edildi.
Çiftçiye dokunmak: AgroTroia'nın saha yaklaşımı
Söyleşinin ortak vurgusu, başarının çiftçiden çiftçiye yayılması oldu. Hasan Bey, geçen yılki yayından sonra bahçesini gören 10-15 kişinin AgroTroia ürünlerini kullanmaya başladığını anlattı. Bayi Osman Bey'in portföyü bir yılda belirgin biçimde büyümüş; zeytinin yanında kiraz, ceviz, çilek, sebze ve birçok meyvede de ürünlerin kullanıldığı belirtildi. Ekip, bir ağacı da olsa bin ağacı da olsa ayırt etmeden bahçeye gidip yerinde tespit yaptıklarını; reçeteleri birebir sunduklarını anlattı. Don, dolu, dal kanseri ve vertisilyum solgunluğu yaşayan üreticilere ağaçlarını hemen kesmemeleri, çözümün besleme programlarında olduğu çağrısı yapıldı. Zeytinin orman bitkisi olarak soğuğa ve kuraklığa dayanıklı olduğu hatırlatıldı.
Bölümde öne çıkan AgroTroia ürünleri
- Copperas - bitkiyi dayanıklı kılan bakırlı, amino asit ve iz element içeren ürün
- New Olive - zeytinde besleme uygulaması
- Combi - karabiber döküm döneminde takviye
- Aminado - amino asit takviyesi
- Liquid S80 - akar zararına karşı uygulama
- Activo - çiçek döneminde aktivatör
Osmaniye Bahça'daki bu bahçe, doğru besleme ve sürekli saha takibiyle kuruyan ağaçların nasıl geri kazanıldığını gösteren somut bir örnek. Üretici ve bayinin ortak mesajı net: zeytinde başarı bir defalık bir müdahaleyle değil, sezon boyu süren bir programla geliyor. Vazgeçmeden önce uzman desteği almak, hem ağaçları hem de yılların emeğini kurtarabiliyor.
Kaynak: Köy TV - "Tarımda Başarı" programı, AgroTroia sponsorluğunda.