Bu bölümde Düzce Akçakoca'nın Dadalı köyündeyiz. Bölge bayii, fındık üreticisi ve ziraat mühendisleriyle birlikte fındıkta bakım, besleme ve uygulama konularını sahada ele alıyoruz. Bahçe kurulumundan gübrelemeye, hastalık ve zararlı mücadelesinden modern ilaçlama teknolojilerine kadar üreticilerin en çok merak ettiği başlıkları, AgroTroia fındık besleme programı çerçevesinde adım adım anlatıyoruz.
Akçakoca'da Bayilik ve Bölgedeki Fındık Üretimi
Bölge bayii Hüseyin Yalçın, beş yıldır AgroTroia bölge bayisi olarak hizmet verdiğini ve Akçakoca'daki yolculuğun yaklaşık dört yıl önce bir üreticinin sosyal medyada izlediği videonun ardından firmaya ulaşmasıyla başladığını anlatıyor. Yetkili ekip bahçelere gelerek keşif yapmış, ürünleri tanıtmış ve uygulama önerilerinde bulunmuş. Aradan geçen sürede çevre köyler de dahil olmak üzere bölgede pek çok bahçede AgroTroia ürünleri kullanılır hale gelmiş. Adapazarı'ndan yaklaşık birbuçuk saatlik mesafedeki bölgeye sevkiyatta sorun yaşanmadığı, acil durumlarda aynı gün teslimat yapılabildiği belirtiliyor. Bölge bayii hızlı bir büyüme yerine her bahçeyi yerinde görerek ağır ağır ilerlemeyi tercih ettiklerini vurguluyor.
Üreticinin Deneyimi: Şahitli Uygulamadan Tam Programa
Bahçe sahibi Hidayet Albayrak, memuriyetinin yanında yarı zamanlı fındıkçılık yaptığı için bahçeye tam zaman ayıramasa da hedeflerine yaklaştığını söylüyor. AgroTroia'yı sosyal medya ve YouTube üzerinden tanıdığını, ekibin bahçeye gelip rekolte tahmini yapmasının kendisinde güven oluşturduğunu anlatıyor. Başlangıçta tarlanın bir kısmında şahitli uygulama denenmiş; sonuçlar tutarlı çıkınca üretici tüm bahçede uygulamaya geçmiş. Sınırlı uygulamaya rağmen dönüm başına verimde ciddi bir artış gözlemlendiği ifade ediliyor. Üretici ayrıca fiyat politikası, genç çiftçinin köyde tutulamaması, yüksek işçilik maliyetleri ve hasat zorlukları gibi bölgesel sıkıntılara da değiniyor.
Bahçe Kurulumu, Toprak Analizi ve Dikim Aralığı
Ziraat mühendisi, fındık için ilk adımın toprak analizi olduğunu vurguluyor. Fındık hafif asidik toprakları sever; ideal pH değeri 6 ile 6,5 aralığındadır. Organik madde miktarının yüksek olması, azot, fosfor ve potasyum gibi makro elementlerin eksiklik durumuna göre bir gübreleme programıyla tamamlanması öneriliyor. Fındık saçak kök yapısına sahip olduğundan kökler yüzeysel gelişir; bu nedenle sert, geçirgen olmayan topraklarda, organik maddesi az veya taban suyu yüksek alanlarda kök gelişimi zayıf kalır ve hastalık riski artar. Dikim aralığında 5x6 ya da 6x6 gibi düzenler, ileride büyüyecek bitkilerde havalanma ve ilaçlama kolaylığı sağladığı için tavsiye ediliyor. pH düşüklüğü olan bahçelerde ise inşaat kireci değil, toprak analizi sonucuna göre hesaplanan tarım kirecinin periyodik olarak kullanılması gerektiği belirtiliyor.
Beş Aşamalı Besleme Programı ve Gövde Uygulaması
Fındıkta besleme programının hasattan sonra başlayıp hasata kadar süren bir periyot olduğu anlatılıyor. Mühendisin aktardığına göre uygulama beş aşamadan oluşuyor ve bu aşamaların dördünde Copperas ile likit kükürt birlikte kullanılıyor; bu ikili küllenme ve bakteriyel yanıklık gibi hastalıkları önlerken bitkinin metabolizmasını güçlendirip daha iyi çotanak oluşumunu destekliyor. Hasat sonrası fosforik (fosfor ve potasyumlu) gübre, bol çinko ve Copperas ile ağaçların enerjisi geri kazandırılarak gelecek sezona hazırlık yapılıyor. İlerleyen Nisan, Mayıs, Haziran ve Temmuz dönemlerindeki uygulamalarda tomurcuk ve meyve tutumunu artırmak, ardından kalibreyi büyütüp içi doldurmak hedefleniyor. Program kapsamında Kombi iz elementler, kalsiyum, deniz yosunu ve amino asit dönemsel ihtiyaca göre veriliyor. Bakteriyel yanıklık görülen ve gövdelerde yosunlaşma olan bahçelerde ise Activo ve fosforik ile gövde uygulaması öneriliyor; bu yöntem iletim demetlerini açarak hastalığın yenilmesine ve sürgün oluşumuna yardımcı oluyor. Meyvenin içini doldurma ve kilo bastırma döneminde Fors gibi potasyumlu uygulamaların fındığın iç hacmini ve kalibresini artırdığı vurgulanıyor.
Hastalık ve Zararlılarla Mücadelede Doğru Beslemenin Rolü
Ziraat mühendisi Burcu, fındıkta küllemenin fungal etmenli ve nemli ortamda ortaya çıkan bir hastalık olduğunu, çotanak bağlamadan önceki erken dönemde mücadeleye başlanması gerektiğini anlatıyor. Hava sıcaklıklarının takibi, dip sürgünlerinin bırakılmaması ve otların uzun tutulmaması gibi kültürel önlemlerin kimyasal mücadeleyi desteklediği belirtiliyor. Hasat sonrası bahçenin temiz bırakılması, kurumuş ve hastalıklı yaprakların uzaklaştırılması, zararlıların kışlamasını engellediği için önemli. Doğru ve dengeli beslenen bitkilerin hastalıklara karşı daha dirençli olduğu; uygulanan ve uygulanmayan bahçeler arasında hastalık seyrinde net fark görüldüğü ifade ediliyor. Yeşil ve kahverengi kokarca, iç kurdu ve Amerikan beyaz kelebeği başlıca zararlılar arasında sayılıyor; erken dönemde, örnekleme yapılarak ve uygulama süreleri uzatılarak mücadele ediliyor. Bakteriyel yanıklığa karşı ise Activo ve fosforik ile yılda iki kez, ilkbahar ve sonbaharda gövde uygulaması öneriliyor. Programın son bölümünde, fındık ilaçlamasında 6 metreye kadar erişebilen, eğimli arazilerde dahi randımanlı çalışan otonom ilaçlama makineleri ve drone teknolojileri tanıtılarak işçilik, su, gübre ve ilaçtan sağlanan tasarruflara değiniliyor.
Düzce Akçakoca'daki bu saha söyleşisi, fındıkta verimin ve kalitenin tek bir uygulamayla değil; doğru toprak analizi, dengeli besleme, gövde uygulaması ve zamanında hastalık-zararlı mücadelesini kapsayan bütüncül bir programla mümkün olduğunu gösteriyor. Bölge koşulları, coğrafi yapı ve fiyat politikaları zorlu olsa da düzenli ve doğru uygulamaların hem verimi hem de fındığın pazar değerini artırdığı bu örnekte açıkça görülüyor.
Bölümde öne çıkan AgroTroia ürünleri
- Copperas - beş aşamalı programın dördünde kullanılan temel ürün.
- Likit Kükürt (Liquid S80) - küllenme ve bakteriyel yanıklığa karşı destek.
- Nitrozinc (Bol Çinko) - hasat sonrası enerji ve sürgün desteği.
- Fors - kalibre ve iç dolgunluğu için potasyumlu uygulama.
- Activo - bakteriyel yanıklığa karşı gövde uygulaması.
- Combi - iz element takviyesi.
- Calcio - dönemsel kalsiyum ihtiyacı için.
- Aminado - amino asit takviyesi.
Kaynak: Köy TV - "Tarımda Başarı" programı, AgroTroia sponsorluğunda.